Gerechtshof 's-Hertogenbosch · 14 juli 2026

Opzegging lidmaatschap zweefvliegclub door bestuur; marginale toetsing artikel 2:35 lid 2 BW

• Vereniging, stichting en coöperatie
• Besluitvorming en vernietigbaarheid
• Boek 2 BW

Samenvatting

Een vereniging zegde het lidmaatschap van drie leden op nadat zij tijdens een intern machtsconflict een e-mail met insinuaties over fraude naar externe relaties hadden gestuurd, van wier goodwill de vereniging afhankelijk is. Het hof toetst marginaal aan artikel 2:35 lid 2 BW en oordeelt dat het bestuur in redelijkheid tot opzegging kon komen. Het bestuursbesluit is volgens het hof rechtsgeldig genomen. Het hof bekrachtigt het vonnis waarin de vorderingen zijn afgewezen.

Kernoverwegingen

“Daarnaast (MvG 17-18) klaagt de grief erover dat de rechtbank er ten onrechte aan is voorbijgegaan dat er voor het verzenden van de opzeggingsbrieven geen bestuursvergadering heeft plaatsgevonden, en dat de opzeggingsbesluiten bovendien niet door de secretaris zijn ondertekend. Het hof kan [appellanten] daarin niet volgen. Hiertoe acht het hof ten eerste van belang dat het bepaalde in de statuten van de Vereniging en haar huishoudelijk reglement de onderlinge verhoudingen tussen de Vereniging en de bij haar betrokken personen beheersen en regelen. Op grond van artikel 6 lid 2 van de statuten vindt opzegging van het lidmaatschap plaats door het bestuur. Uit de statuten blijkt niet dat aan de opzegging een bestuursvergadering vooraf dient te gaan. Uit de notulen van de buitengewone ledenvergadering van 2 juni 2023 (productie 12 inleidende dagvaarding) blijkt voorts dat op de rondvraag van [persoon A] welke bestuursfuncties vacant waren, alleen [appellant sub 1] heeft aangegeven zijn functie als penningmeester neer te leggen. Hiermee staat vast dat in ieder geval [persoon A] (voorzitter) en [persoon B] (secretaris) hun bestuursfunctie nog steeds vervulden ten tijde van de opzegging van de lidmaatschappen van [appellanten] Daarmee was een meerderheid van het gebruikelijke aantal leden van het bestuur, zijnde drie (artikel 12 lid 1 huishoudelijk reglement) in functie. Weliswaar zijn de opzeggingsbrieven alleen door [persoon A] getekend, maar [persoon B] heeft in zijn e-mail van […]”

r.o. 4.6.2

“De Vereniging heeft in eerste aanleg betoogd dat van haar redelijkerwijs niet kan worden gevergd om het lidmaatschap van [appellant sub 1] , [appellant sub 2] en [appellant sub 3] te laten voortduren. Op grond van artikel 2:35 lid 2 BW geldt dat een vereniging het lidmaatschap kan opzeggen onder meer op de grond dat redelijkerwijs van de vereniging niet gevergd kan worden het lidmaatschap te laten voortduren. In artikel 6 lid 1 sub c van de statuten van de Vereniging is deze opzeggingsgrond eveneens opgenomen. Hiervan zal onder meer sprake kunnen zijn als een lid in aanmerkelijke mate niet handelt zoals van een redelijk handelend lid mag worden verwacht.”

r.o. 4.7.1

“Bij de rechterlijke toetsing of het opzeggingsbesluit van de Vereniging inhoudelijk in stand kan blijven, geldt verder het uitgangspunt dat het bestuur van een vereniging, binnen de grenzen van wetsbepalingen zoals artikel 2:35 BW en van de statuten, beleidsvrijheid toekomt, waarbij de rechter slechts marginaal kan toetsen. Deze beleidsvrijheid brengt mee dat de beëindiging van een lidmaatschap slechts ontoelaatbaar is, indien de vereniging in de gegeven omstandigheden, waaronder de door haar behartigde belangen, tegenover het betrokken lid in redelijkheid niet tot een zodanige maatregel had kunnen komen (HR 2 december 1983, ECLI:NL:HR:1983:AG4702, NJ 1984, 583). Dit betekent dat de lat hoog ligt en de rechter terughoudendheid past bij de beoordeling of de Vereniging alle bij het besluit in aanmerking komende belangen naar redelijkheid en billijkheid heeft afgewogen en daarbij de nodige zorgvuldigheid in acht heeft genomen.”

r.o. 4.7.2