Parket bij de Hoge Raad · conclusie · 14 december 2007

Ontslag en schorsing stichtingsbestuurders artikel 2:298 BW; maatstaf wanbeheer en statutenschending

• Vereniging, stichting en coöperatie
• Boek 2 BW

Samenvatting

In een geschil tussen stichtingsbestuurders over ontslag en schorsing op grond van artikel 2:298 BW concludeert de A-G tot verwerping van het cassatieberoep. Een meningsverschil over de juiste contractpartij is geen wanbeheer. De strenge maatstaf voor ontslag wegens handelen in strijd met de wet geldt ook bij handelen in strijd met de statuten, en het hof heeft die maatstaf gehanteerd.

Kernoverwegingen

“Hoewel toegegeven moet worden dat het hof de door het onderdeel aangehaalde stellingen niet expliciet heeft genoemd, kan m.i. zonder meer uit de bestreden r.o. 2.2 en 3.2 worden afgeleid dat het hof het betoog van [verzoeker 1] en [verzoeker 2] heeft meegewogen in zijn oordeel maar heeft verworpen, alsmede wat daarbij zijn gedachtegang is geweest. Zo heeft het hof in r.o. 2.2 gesteld: 'Het hof is met de rechtbank van oordeel dat partijen (slechts) van mening verschillen of de stichting de juiste wederpartij is voor de verdere concrete samenwerking met het consortium. Dat [verweerder 1] en [verweerder 2] met het innemen van hun standpunt wanbeheer plegen, vermag het hof niet in te zien.' Hieruit volgt m.i. dat het hof het betoog van [verzoeker 1] en [verzoeker 2] dat [verweerder 1] en [verweerder 2] wanbeheer hebben gepleegd nu zij zich uitsluitend op het standpunt zouden hebben gesteld dat de Stichting niet de juiste contractpartij is teneinde een groter aandeel te krijgen in de nog op te richten HSW B.V. heeft verworpen. Gelet op het feit dat [verzoeker 1] en [verzoeker 2] dit betoog niet hebben onderbouwd, terwijl [verweerder 1] en [verweerder 2] het gemotiveerd hebben betwist, acht ik dit niet onjuist. Bovendien heeft het hof zijn oordeel voldoende gemotiveerd nu het in het vervolg van r.o. 2.2 heeft overwogen dat [verzoeker 1] en [verzoeker 2] ter zitting hebben meegedeeld dat het de bedoeling was dat het bedrag van f. 1.000.000,- en de 1% van de aanneemsom zou worden […]”

r.o. 2.2

“Vooropgesteld moet worden dat het onderdeel terecht tot uitgangspunt neemt dat de maatstaf zoals deze is geformuleerd in het arrest van HR 3 januari 1975, NJ 1975, 222 m.nt. GJS óók heeft te gelden ten aanzien van bestuurshandelingen in strijd met de statuten. In navolging van de literatuur heb ik eerder verdedigd in mijn conclusie voor HR 23 april 2004, JOR 2004, 160 onder 2.11 en meer recent in mijn conclusie voor HR 20 april 2007, NJ 2007, 241 onder 2.3. Onlangs is (onomwonden) gebleken dat ook de Hoge Raad deze opvatting is toegedaan: HR 20 april 2007, NJ 2007, 241 (r.o. 3.4.2 - r.o. 3.4.3). Dit betekent dat een doen of nalaten in strijd met de statuten slechts een grond voor ontslag oplevert, indien op het moment van het handelen in strijd met de statuten redelijkerwijs geen verschil van mening over de onrechtmatigheid hiervan mogelijk was, althans indien dit doen of nalaten kennelijk in strijd met de bepalingen van de statuten was. Het hof heeft in r.o. 7 geoordeeld dat het gedrag van [verzoeker 2] onverenigbaar is met wat naar de bepalingen van de statuten van een behoorlijk bestuurder mag worden geëist. Daartoe heeft het hof het volgende overwogen: '[Verzoeker 2] heeft [verweerder 1] en [verweerder 2] geheel onwetend gehouden over de inkomsten en de uitgaven van de stichting. Ter zitting van dit hof heeft [verzoeker 1] meegedeeld dat zij ([verzoeker 2] en [verzoeker 1]) niet bereid waren om de boekhouding en de bankafschriften aan [verweerder 1] en [verweerder 2] […]”

r.o. 2.4