Rechtbank Noord-Holland · 6 mei 2026

Nietig benoemingsbesluit voorzitter vereniging; geen rectificatie handelsregister via civiele rechter

• Besluitvorming en vernietigbaarheid
• Vereniging, stichting en coöperatie
• Boek 2 BW

Samenvatting

Een voormalig voorzitter van een vereniging vorderde verklaringen voor recht dat zijn uitschrijving en de inschrijving van de nieuwe voorzitter in het handelsregister nietig zijn, subsidiair vernietiging van de onderliggende besluiten. De rechtbank wijst dit af: de civiele rechter toetst de inschrijvingsbesluiten van de Kamer van Koophandel niet omdat de bestuursrechtelijke weg openstond. Een besluit van een orgaan dat in strijd is met de statuten is nietig en kan daarom niet worden vernietigd.

Kernoverwegingen

“De gevorderde verklaringen voor recht dat de door [eiser] bestreden inschrijvingen van de wijzigingen in het handelsregister nietig zijn, komen feitelijk neer op een rectificatie van de inschrijvingen in het handelsregister. Deze dagvaardingsprocedure leent zich niet voor een dergelijke rectificatie. De civiele procedure is daarvoor niet de juiste weg, omdat de Kamer van Koophandel een zelfstandig bestuursorgaan is en in die hoedanigheid besluiten heeft genomen op de opgave van inschrijving van [betrokkene 4] en de opgave van uitschrijving van [eiser]. Als een belanghebbende meent dat een inschrijving of uitschrijving in het register van de Kamer van Koophandel onjuist is, kan deze de bestuursrechtelijke weg volgen door daartegen tijdig bezwaar te maken. Tegen de beslissing op bezwaar kan vervolgens beroep worden ingediend bij de bestuursrechter (in dit geval het College van Beroep voor het bedrijfsleven). Vaststaat dat [eiser] niet tijdig gebruik heeft gemaakt van deze bestuursrechtelijke mogelijkheden. De besluiten van de Kamer van Koophandel om de opgaven in te schrijven zijn inmiddels onherroepelijk. Het is vaste jurisprudentie van de Hoge Raad dat de civiele rechter niet treedt in de beoordeling van de geldigheid van een bestuursorgaan wanneer er een met voldoende waarborgen omklede administratieve rechtsgang heeft opengestaan en deze ofwel niet is gevolgd ofwel vergeefs is gevolgd. Omdat hier een bestuursrechtelijke rechtsgang heeft opengestaan, zal de rechtbank niet […]”

r.o. 4.3

“Een besluit van een orgaan van een rechtspersoon (zoals een vereniging) dat in strijd is met de wet of de statuten, is nietig tenzij uit de wet anders voortvloeit. Een besluit is vernietigbaar als het strijdig is met wettelijke of statutaire bepalingen die het tot stand komen van besluiten regelen of wegens strijd met de redelijkheid en billijkheid die door artikel 2:8 BW worden geëist.”

r.o. 4.5

“Tussen partijen is niet in geschil dat het besluit om [betrokkene 4] te benoemen tot voorzitter niet is genomen door het juiste orgaan. In de statuten is bepaald dat bestuurders worden benoemd door de algemene (leden)vergadering. Een besluit van de algemene vergadering tot benoeming van [betrokkene 4] tot bestuurslid/voorzitter ontbreekt. Zijn deelname aan het bestuur is enkel in het bestuur besproken. Daarmee is het besluit [betrokkene 4] tot bestuurder/voorzitter te benoemen in strijd met de statuten genomen. Het besluit is daarom nietig. Een nietig besluit kan niet worden vernietigd, zodat de vordering van [eiser] om het benoemingsbesluit te vernietigen moet worden afgewezen.

Vordering om het besluit onder de uitschrijving van [eiser] te vernietigen wordt afgewezen”

r.o. 4.6